Hibrit çalışma düzeni yürürlükte: Gün ve saat sözleşmede

0

BEĞENDİM

0

Türkiye’de hibrit çalışma modeline ilişkin yeni düzenleme 25 Eylül 2026 tarihinde yürürlüğe girdi. Hibrit çalışma düzeni kapsamında işin bir bölümünün işyerinde, bir bölümünün ise uzaktan yapılması artık yönetmelikte açık biçimde düzenleniyor. Yeni kurala göre çalışanın hangi günlerde işyerinde, hangi günlerde uzaktan çalışacağı ve çalışma saatleri iş sözleşmesinde belirtilecek.

Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı tarafından hazırlanan değişiklik, 25 Eylül 2026 tarihli ve 33381 sayılı Resmî Gazete’de yayımlandı. Düzenleme, 10 Mart 2021’den beri yürürlükte bulunan Uzaktan Çalışma Yönetmeliği’nin 9’uncu maddesine yeni bir fıkra ekliyor. Böylece uygulamada uzun süredir kullanılan hibrit model, gün ve saat boyutuyla mevzuatta doğrudan karşılık bulmuş oldu.

Hibrit çalışma düzeni için sözleşme şartı

Resmî Gazete’de yayımlanan değişikliğe göre iş görme ediminin bir kısmının işyerinde, bir kısmının uzaktan çalışma yöntemiyle yerine getirilmesi kararlaştırılabilecek. Bu durumda işçinin işyerinde ve uzaktan çalışacağı günler ile çalışma saatleri iş sözleşmesinde açıkça belirlenecek.

Bu değişiklik, işverenin tek taraflı olarak haftalık çalışma planını istediği biçimde değiştirebileceği anlamına gelmiyor. Yönetmeliğin kullandığı “kararlaştırılabilir” ifadesi, hibrit modelin tarafların iş ilişkisi içinde belirleyeceği bir çalışma biçimi olduğunu gösteriyor. Sözleşmenin içeriği, İş Kanunu ve diğer emredici çalışma süresi hükümlerine aykırı olamayacak.

Bugün yürürlüğe giren asıl değişiklik ne?

Haberlerde ekipman, zorunlu giderler, çalışma saatleri ve fazla mesaiye ilişkin çok sayıda kuralın bugün ilk kez getirildiği izlenimi oluşabiliyor. Oysa bunların önemli bir bölümü 2021 tarihli Uzaktan Çalışma Yönetmeliği ile zaten düzenlenmişti. 25 Eylül’deki yeni yönetmelik değişikliğinin temel yeniliği, hibrit çalışmanın açıkça tanımlanması ve işyeri-uzaktan çalışma günleri ile saatlerinin sözleşmeye yazılması.

Mevcut yönetmelik uyarınca uzaktan çalışmaya ilişkin sözleşmeler yazılı yapılıyor. İşin tanımı, yapılma şekli, süresi ve yeri; ücretin ödenmesi, işveren tarafından sağlanan araçlar, bunların korunmasına ilişkin yükümlülükler, iletişim yöntemi ve çalışma şartları sözleşmede yer alıyor. Çalışma alanının düzenlenmesinden doğan maliyetlerin nasıl karşılanacağı da taraflarca belirleniyor.

Ekipman ve fazla mesai kuralları devam ediyor

Hibrit çalışma düzeni yeni fıkrayla netleşirken ekipman konusunda mevcut hükümler korunuyor. Sözleşmede aksi kararlaştırılmadıkça iş için gerekli malzeme ve araçların işveren tarafından sağlanması gerekiyor. İşveren, bu araçların kullanım esasları ile bakım ve onarım koşullarını çalışana açık biçimde bildirmekle yükümlü.

İş araçları işveren tarafından veriliyorsa teslim tarihindeki bedelleri gösteren listenin hazırlanması ve çalışana verilmesi gerekiyor. Liste iş sözleşmesinde veya sözleşmenin ekinde yer alıyorsa ayrıca belge hazırlanmasına ihtiyaç bulunmuyor. İşin yürütülmesinden doğan zorunlu giderlerin nasıl tespit edileceği ve karşılanacağı da sözleşmede düzenleniyor.

Uzaktan çalışmada zaman aralığı ve çalışma süresi yine iş sözleşmesinde gösteriliyor. Fazla çalışma ise işverenin yazılı talebi ve işçinin kabulüyle, çalışma mevzuatına uygun şekilde yapılabiliyor. Taraflar arasındaki iletişimin yöntemi ve hangi saatler arasında kurulacağı da birlikte belirlenebiliyor.

Mevcut düzenleme iş sağlığı ve güvenliği yükümlülüklerini de ortadan kaldırmıyor. İşveren, yapılan işin niteliğine göre çalışanı iş sağlığı ve güvenliği önlemleri konusunda bilgilendirmek, gerekli eğitimi vermek, sağlık gözetimini sağlamak ve sağladığı ekipmanla ilgili güvenlik tedbirlerini almakla yükümlü. İşveren ayrıca işin niteliğine göre korunması gereken veriler konusunda çalışanı bilgilendirerek gerekli tedbirleri almak zorunda. Bu hükümler hibrit çalışma yapılan günlerde de önemini koruyor.

Çalışan açısından ne değişecek?

Hibrit çalışma düzeni açısından en somut değişiklik, ev-ofis günlerinin ve çalışma saatlerinin artık yönetmelikte açık bir hükme dayanması. Örneğin haftanın üç günü işyerinde, iki günü uzaktan çalışma kararlaştırılmışsa bu planın sözleşmede yer alması gerekecek. Aynı şekilde uzaktan ve işyerinden çalışılan günlerde uygulanacak saatler de sözleşme metninde gösterilecek.

Düzenleme bütün çalışanları otomatik olarak hibrit çalışmaya geçirmiyor ve işverenlere herkesi uzaktan çalıştırma zorunluluğu getirmiyor. İşin niteliği, tarafların anlaşması ve iş sözleşmesinin içeriği belirleyici olmaya devam edecek. Mevcut yönetmelikte, işyerinde çalışan bir işçinin uzaktan çalışma talebinde bulunabilmesi ve uzaktan çalışan işçinin yeniden işyerinde çalışma talebinde bulunması için de usuller yer alıyor. Zorlayıcı nedenlerle işyerinin tamamında veya bir bölümünde uzaktan çalışmaya geçilmesi durumunda ise ayrıca işçi talebi veya onayı aranmıyor.

Yönetmelik ayrıca uzaktan çalışmanın uygulanamayacağı bazı kamu hizmetleri ve millî güvenlik açısından stratejik alanlar için ilgili kamu kurumlarına karar yetkisi tanıyor.

25 Eylül 2026 itibarıyla kesinleşen değişiklik, hibrit modelde işyeri ve uzaktan çalışma günleri ile saatlerinin iş sözleşmesinde belirlenmesi. Hibrit çalışma düzeni bakımından yönetmelik yayımlandığı gün yürürlüğe girdi; bundan sonraki yeni veya değiştirilen sözleşmelerde tarafların hibrit çalışma planını açık biçimde yazması önem taşıyacak.

Haber: Muhammet BAYRAKTAR