MSB Meis Adası açıklaması: “Kabul edilmeyecek”

0

BEĞENDİM

0

Milli Savunma Bakanlığı, Yunanistan Başbakanı Kiryakos MİÇOTAKİS’in 12 Eylül’de Meis ve çevresindeki askeri unsurlarla yaptığı temaslara ilişkin yeni açıklama yayımladı. MSB Meis Adası açıklaması içinde, Türkiye kıyılarına yakın konumdaki Meis’te gayriaskeri statüyle bağdaşmadığı değerlendirilen faaliyetlerin uluslararası yükümlülüklerle uyumlu olmadığı ve Türkiye tarafından kabul edilmeyeceği belirtildi. Bakanlık ayrıca Ankara’nın Ege ve Doğu Akdeniz’de diyalogdan yana tutumunu sürdüreceğini bildirdi.

MSB Meis Adası açıklaması ne diyor?

MSB’nin haftalık basın bilgilendirme toplantısında yayımlanan açıklamada, Yunanistan Başbakanı’nın beraberindeki heyetle Meis’e yaptığı ziyaretin ve adada konuşlu askeri unsurlarla temaslarının yakından takip edildiği belirtildi. Bakanlık, 1947 Paris Barış Antlaşması’na atıf yaparak Meis’in gayriaskeri statüde Yunanistan’a devredildiği görüşünü yineledi.

MSB’nin resmî açıklamasında, adada askeri unsur ve savaş gemisi bulundurulmasının Türkiye’nin yorumuna göre ada statüsüyle bağdaşmadığı ifade edildi. Bakanlık, bu tür girişimlerin barış ve istikrara katkı sağlamadığını belirterek Yunanistan’ı uluslararası antlaşmalardan kaynaklanan yükümlülüklere uymaya çağırdı.

MSB Meis Adası açıklaması, Türkiye’nin iyi komşuluk ve diyalog yaklaşımının sürdüğünü de vurguluyor. Açıklamada, Ege Denizi ve Doğu Akdeniz’in barış ve istikrar alanı olması gerektiği belirtilirken, bunun Türkiye’nin uluslararası hukuktan kaynaklandığını savunduğu hak ve menfaatlerden vazgeçtiği anlamına gelmediği kaydedildi.

Miçotakis’in ziyareti sırasında ne oldu?

Yunanistan Başbakanlığının 12 Eylül tarihli resmî duyurusuna göre Kiryakos MİÇOTAKİS, Meis’in yanı sıra Ro ve Strongyli adacıklarını ziyaret etti. MİÇOTAKİS’e Yunanistan Genelkurmay Başkanı ve beraberindeki heyet eşlik etti. Başbakan, Ro ve Strongyli’deki gözetleme noktalarında görevli askerlerle görüştü.

Yunanistan Başbakanlığının duyurusunda, MİÇOTAKİS’in Meis’te demirli bulunan Yunan Deniz Kuvvetlerine ait güdümlü füze taşıyan hızlı devriye gemisini de ziyaret ettiği belirtildi. MSB’nin 17 Eylül açıklamasının odağında bu askeri temasların kamuoyuna açık biçimde gerçekleştirilmesi yer aldı.

Atina’nın hukuki yaklaşımı farklı

Meis’in statüsü konusunda Ankara ve Atina aynı hukuki yorumu paylaşmıyor. Yunanistan Dışişleri Bakanlığı, Türkiye’nin Ege adalarının gayriaskeri statüsüne ilişkin iddialarını kabul etmiyor. Atina, 1947 Paris Barış Antlaşması’na Türkiye’nin taraf olmadığını ve Yunanistan’ın topraklarının savunması için gerekli tedbirleri alma hakkına sahip olduğunu savunuyor.

Yunanistan Dışişleri Bakanlığının 16 Eylül açıklamasında, Türkiye’nin silahsızlandırmaya ilişkin tezlerinin uluslararası hukukta dayanağı bulunmadığı ileri sürüldü. Açıklamada Yunanistan’ın iyi komşuluk ve diyaloğa bağlı olduğu, ancak bütün ülke topraklarının savunma ve güvenliğini sağlama hakkından vazgeçmeyeceği belirtildi.

Bu nedenle MSB Meis Adası açıklaması, iki ülkenin aynı antlaşmalar ve güvenlik ortamı üzerinden farklı hukuki sonuçlara ulaştığı mevcut anlaşmazlığın yeni bir yansıması niteliğinde. Şehrin Haberi bu konuda tarafların resmî görüşlerini ayrı ayrı aktarıyor; hukuki uyuşmazlığı tek taraflı bir değerlendirmeyle kesinleşmiş sonuç gibi sunmuyor.

Meis, Yunanistan’ın On İki Ada grubunda yer alıyor. İkinci Dünya Savaşı sonrasında imzalanan 1947 Paris Barış Antlaşması, On İki Ada’yı İtalya’dan Yunanistan’a devrederken adaların silahsızlandırılmış statüsüne ilişkin hüküm de içeriyor. Türkiye bu hükmü Meis bakımından bağlayıcı statünün parçası olarak yorumluyor. Yunanistan ise Türkiye’nin antlaşmaya taraf olmamasını ve meşru müdafaa hakkını öne çıkararak Ankara’nın bu konudaki taleplerini reddediyor. Dolayısıyla tartışma yalnız adadaki mevcut askeri varlık üzerinden değil, 1947 düzenlemesinin bugünkü hukuki sonuçlarının taraflarca nasıl yorumlandığı üzerinden de sürüyor.

MSB’nin son açıklaması, iki ülke arasında 2023 Atina Bildirgesi sonrasında devam eden diyalog mekanizmalarının sona erdiğine ilişkin bir ifade içermiyor. Bakanlık tersine iyi komşuluk ve diyaloğun sürdürülmesini istediğini belirtiyor. Atina da 16 Eylül tarihli açıklamasında diyaloğa bağlılığını yinelerken kendi savunma yaklaşımından geri adım atmayacağını bildirdi. Bu nedenle açıklamalar, diplomatik kanallar açık kalırken temel Ege uyuşmazlıklarının devam ettiğini ve güvenlik değerlendirmeleriyle birlikte izlendiğini gösteriyor.

51’inci Komando Tugayı için de açıklama geldi

Aynı bilgilendirmede 51’inci Komando Tugay Komutanlığının Aydın’ın Söke ilçesine konuşlandırılması da gündeme geldi. MSB, konuş yeri değişikliğinin Türk Silahlı Kuvvetlerinin görev ve harekât ihtiyaçları doğrultusunda yapılan değerlendirmeler sonucunda haziran ayında onaylandığını açıkladı.

Şehrin Haberi, bir gün önce 51. Komando Tugayı’nın Söke’deki yeni yapılanmasını Yunan savunma basınındaki değerlendirmelerle birlikte aktarmıştı. Yeni MSB açıklaması, konuşlandırma kararının haziran ayında alındığını resmî olarak netleştirmiş oldu.

MSB Meis Adası açıklaması ve 51’inci Komando Tugayı’na ilişkin bilgi, Ankara’nın Ege’de diyalog vurgusunu korurken askeri ve hukuki pozisyonunu da sürdürdüğünü gösteriyor. Yunanistan tarafı ise kendi savunma tedbirlerini egemenlik ve meşru müdafaa hakkı kapsamında değerlendiriyor. Tarafların bu başlıklardaki görüş ayrılığı devam ederken, yeni resmî açıklamalar iki ülke arasındaki diplomatik temasların seyrini belirleyecek.

Haber: Muhammet BAYRAKTAR