TEHLİKELİ ATIĞI DOĞAYA ATANA AĞIR CEZA!

0

BEĞENDİM

0

Firmalar, üretimden kaynaklanan tehlikeli atıkları yalnızca lisanslı taşıyıcı ve tesislere teslim etmek zorunda

Sanayi tesisleri, fabrikalar, kimya işletmeleri, matbaalar, otomotiv servisleri, laboratuvarlar ve sağlık kuruluşlarında oluşan tehlikeli atıkların toprağa, suya, kanalizasyona veya boş arazilere bırakılması kesinlikle yasak. Mevzuata aykırı hareket eden işletmeleri milyonlarca liraya ulaşabilen idari para cezalarının yanı sıra faaliyet durdurma ve adli soruşturma riski de bekliyor.

Atık yağlar, solventler, boya ve kimyasal kalıntıları, kontamine ambalajlar, laboratuvar kimyasalları, asit ve bazlar, sitotoksik ilaç atıkları ile tehlikeli madde bulaşmış bez, filtre ve koruyucu ekipmanlar tehlikeli atık kapsamında değerlendirilebiliyor. Ancak kesin sınıflandırma, atığın kaynağına ve özelliklerine uygun atık kodu üzerinden yapılıyor.

Lisanslı tesise teslim zorunluluğu

Atık Yönetimi Yönetmeliği’ne göre atık üreticileri, meydana gelen atıkları çevreye ve insan sağlığına zarar vermeyecek şekilde ayrı toplamak ve geçici olarak güvenli koşullarda depolamakla yükümlü. Atıkların Bakanlığın izin ve lisansına sahip taşıyıcılar aracılığıyla, atık kodunu kabul etmeye yetkili geri kazanım veya bertaraf tesislerine gönderilmesi gerekiyor.

Firmaların ayrıca atık kayıtlarını tutması, gerekli beyanları Bakanlığın çevrim içi sistemleri üzerinden yapması ve taşıma ile teslim belgelerini saklaması gerekiyor. Atığın yetkisiz kişilere verilmesi, firmanın sorumluluğunu ortadan kaldırmıyor. Atık Yönetimi Yönetmeliği

2026 yılında ceza 34 milyon lirayı aşabiliyor

2872 sayılı Çevre Kanunu’nun 20’nci maddesi uyarınca tehlikeli atıkları mevzuattaki yasak ve sınırlamalara aykırı şekilde toplayan, ayıran, depolayan, taşıyan, ambalajlayan, geri kazanan veya bertaraf edenlere ceza uygulanıyor.

2026 yılı için bu kapsamdaki idari para cezası, fiilin niteliğine göre 3 milyon 496 bin 767 liradan başlayarak 34 milyon 968 bin 882 liraya kadar çıkabiliyor. Tehlikesiz atıkların mevzuata aykırı biçimde toplanması, taşınması, depolanması veya bertaraf edilmesi halinde ise 782 bin 106 liradan 3 milyon 128 bin 439 liraya kadar idari para cezası söz konusu olabiliyor. Tutarlar, 30 Aralık 2025 tarihli Resmî Gazete’de yayımlanan 2026/1 sayılı Tebliğ kapsamında uygulanıyor. 2026 yılı ceza düzenlemesi

Temizleme masrafı da kirletene ait

Denetimlerde yalnızca para cezası uygulanmakla kalınmıyor. Kirliliğe neden olan işletmeden toprağın, suyun veya kirlenen alanın temizlenmesi istenebiliyor; yapılan temizleme ve iyileştirme giderleri de sorumludan tahsil edilebiliyor. Çevre ve insan sağlığı açısından tehlike oluşturan faaliyetler, gerekli önlemler alınana kadar durdurulabiliyor.

Doğaya kasıtlı olarak atık bırakılması bazı durumlarda Türk Ceza Kanunu kapsamında çevrenin kasten kirletilmesi suçu yönünden de değerlendirilebiliyor. Bu nedenle idari yaptırımın yanında sorumlular hakkında adli işlem yapılması da mümkün.

Belgesiz teslimata dikkat

Uzmanlar, işletmelerin atıklarını teslim etmeden önce tesisin güncel çevre izin ve lisans belgesini kontrol etmesi gerektiğini belirtiyor. Bir tesisin lisanslı olması tek başına yeterli sayılmıyor; lisans kapsamında teslim edilecek atık kodunun da bulunması gerekiyor.

Firmaların taşıma ve teslim sürecini belgelememesi, denetim sırasında atığın nereye gönderildiğini kanıtlayamamasına yol açabiliyor. Bu nedenle atık kodu, miktarı, taşıma tarihi, taşıyıcı bilgileri ve kabul tesisi kayıtlarının eksiksiz saklanması büyük önem taşıyor.

Yetkililer uyarıyor: Tehlikeli atık, sıradan çöp değildir. Kanalizasyona dökülemez, boş araziye bırakılamaz, yakılamaz ve yetkisiz kişilere verilemez. Doğru yöntem; atığı kaynağında ayrı toplamak, güvenli biçimde depolamak ve lisans kapsamı doğrulanmış tesise belgeli şekilde teslim etmektir.

Haber: Dilek BAKAN