Erdoğan’dan Yunanistan’a uyarı: Yanlış yoldan dönmeli

0

BEĞENDİM

0

Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, Kırgızistan’ın başkenti Bişkek’te düzenlenen Şanghay İşbirliği Örgütü Devlet Başkanları Zirvesi dönüşünde gazetecilerin sorularını yanıtladı. Erdoğan’dan Yunanistan’a uyarı başlığı altında öne çıkan açıklamalarda, Atina yönetiminin Ege adalarındaki askeri kapasitesini artırmasına tepki gösterildi. Erdoğan, Türkiye’nin iyi komşuluk temelinde ilişkileri sürdürmek istediğini belirtirken, Yunanistan’ın gayri askeri statüde olduğunu savundukları adalardaki silahlanma politikasından vazgeçmesi gerektiğini söyledi.

Gazetecilerin, Yunanistan Başbakanı Kiryakos Miçotakis’in Türkiye’nin itirazlarına rağmen Ege’deki planlarının değişmeyeceğine yönelik açıklamalarını hatırlatması üzerine Erdoğan, “Ne yapalım? Bize düşen nedir? Gereğini yapmak” karşılığını verdi. Türkiye’nin bugüne kadar yapıcı davranan taraf olduğunu ifade eden Erdoğan, iyi niyetli yaklaşımlarının her zaman karşılık bulmadığını savundu. Erdoğan ayrıca iki ülkenin coğrafi yakınlığına dikkat çekerek, komşuluk ilişkilerinin gerilim yerine karşılıklı anlayış temelinde yürütülmesi gerektiği mesajını verdi.

Erdoğan’dan Yunanistan’a uyarı: “Yanlış yoldan dönmeli”

Erdoğan, Yunanistan’ın Türkiye’nin toprak bütünlüğüne ilişkin kaygı taşımaması gerektiğini vurgulayarak, Türkiye’nin başka bir ülkenin toprağında gözü olmadığını söyledi. Buna karşılık Türkiye’nin kendi haklarının ihlal edilmesine de izin vermeyeceğini belirtti.

Cumhurbaşkanı, uluslararası anlaşmaların göz ardı edilmesinin iki ülkeye de fayda sağlamayacağını savundu. Türkiye’nin Ege’de serinkanlı ve sağduyulu bir politika izlediğini söyleyen Erdoğan, bu tutumun zayıflık olarak değerlendirilmesinin “vahim bir hata” olacağını ifade etti. Yunanistan’a doğrudan çağrıda bulunan Erdoğan, Atina yönetiminin “girdiği yanlış yoldan dönmesi” ve gayri askeri statüdeki adaları silahlandırmaktan vazgeçmesi gerektiğini söyledi.

Erdoğan’ın açıklamasında dikkat çeken bir başka unsur, askeri gerilim vurgusunun yanında diyalog kapısının açık tutulması oldu. Cumhurbaşkanı, Türkiye’nin bölgede barış, güvenlik ve istikrar için çalışmayı sürdüreceğini belirterek, iki ülke arasındaki sorunların yönetilmesinde sağduyu mesajı verdi.

Ege adalarının statüsü iki ülke arasında tartışmalı

Türkiye ile Yunanistan arasındaki Ege anlaşmazlıklarının önemli başlıklarından birini bazı adaların askeri statüsü oluşturuyor. Ankara, Lozan ve Paris düzenlemeleri çerçevesinde belirli adaların gayri askeri statüsünün korunması gerektiğini savunuyor. Türkiye, son dönemde Yunanistan’ın Ege’yi kapsayan çeşitli mekânsal planlarına da itiraz ederek bu adımların Türkiye açısından hukuki sonuç doğurmayacağını açıkladı.

Dışişleri Bakanlığı, 7 Ağustos’ta Yunanistan’ın Turizm Özel Mekânsal Çerçevesi, 19 Ağustos’ta Yenilenebilir Enerji Kaynakları Özel Mekânsal Çerçevesi ve 28 Ağustos’ta Sanayi ve Tedarik Zinciri Özel Mekânsal Çerçevesi hakkında ayrı açıklamalar yaptı. Ankara, Ege’de tek taraflı tasarruflardan kaçınılması ve iki kıyıdaş ülke arasında iş birliğinin sürdürülmesi gerektiğini bildirdi. 28 Ağustos tarihli açıklamada ayrıca 7 Aralık 2023 tarihli Dostane İlişkiler ve İyi Komşuluk Hakkında Atina Bildirgesi’yle uyumlu hareket edilmesi gerektiği vurgulandı.

Yunanistan ise Türkiye’nin bu konudaki hukuki yorumunu kabul etmiyor. Yunanistan Dışişleri Bakanlığı, Mart 2026’daki açıklamasında adaların silahsızlandırılmasına ilişkin Türk tezlerini “temelsiz” olarak nitelendirdi. Atina, Ege adalarının statüsünün Lozan, Montrö ve Paris düzenlemeleriyle belirlendiğini, savunma tedbirlerinin ise ülkenin güvenliği açısından vazgeçilmez olduğunu savunuyor.

Atina’nın resmi tutumu farklı

Yunanistan tarafı, özellikle Doğu Ege adalarına ilişkin Türk tezlerinin uluslararası hukuk bakımından geçerli olmadığını ileri sürüyor. Atina yönetimi ayrıca Türkiye ile sorunların diyalog yoluyla ele alınmasını desteklediğini, iki ülke arasında uluslararası yargıya taşınabilecek temel anlaşmazlığın kıta sahanlığı ve münhasır ekonomik bölge sınırlandırması olduğunu belirtiyor.

Yunanistan Dışişleri Bakanı Yorgos Gerapetritis de 23 Ağustos’ta yayımlanan röportajında Türkiye ile son yıllarda oluşturulan “sakin sular” politikasının iki ülke arasındaki büyük krizleri azaltmaya yardımcı olduğunu söyledi. Buna karşın Atina’nın Ege, deniz yetki alanları ve adaların askeri statüsü konularında Ankara’nın tezlerini kabul etmediğini yineledi. Bu açıklamalar, tarafların diyaloğu sürdürürken temel hukuki pozisyonlarını koruduğunu ortaya koyuyor.

Bu nedenle Erdoğan’dan Yunanistan’a uyarı açıklaması, yalnızca yeni bir siyasi mesaj değil, iki ülkenin uzun süredir farklı yorumladığı Ege statüsü tartışmasının güncel devamı niteliğinde. Son haftalarda Ankara ve Atina’dan gelen karşılıklı açıklamalar, tarafların iyi komşuluk ve diyalog vurgusunu korurken Ege’deki hukuki ve güvenlik başlıklarında görüş ayrılıklarının devam ettiğini gösteriyor.

Erdoğan: “Tarih yol göstericidir”

Erdoğan, açıklamasının sonunda Türkiye’nin bölgede barış, güvenlik ve istikrar için çalışmaya devam edeceğini söyledi. Geçmişte yaşanan gelişmelerin bugünkü politikalara ışık tutması gerektiğini belirten Cumhurbaşkanı, “Tarih, ibret alanlar için çok çok iyi bir yol göstericidir” ifadesini kullandı.

Erdoğan’dan Yunanistan’a uyarı, iki ülke arasındaki diyaloğun sürdüğü ancak Ege adalarının statüsü, deniz yetki alanları ve güvenlik politikaları gibi başlıklarda temel görüş ayrılıklarının henüz aşılmadığı bir dönemde geldi. Ankara, Yunanistan’dan mevcut politikalarını değiştirmesini isterken Atina kendi savunma ve egemenlik yaklaşımını sürdürdüğünü açıklıyor.

Haber: Muhammet BAYRAKTAR