Kılıçdaroğlu’ndan Erdoğan’a şart: Önce Siyasi Ahlak Kanunu çıksın

0

BEĞENDİM

0

Siyasi Ahlak Kanunu, CHP Genel Başkanı Kemal Kılıçdaroğlu’nun Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın yeni anayasa çağrısına verdiği yanıtın merkezine yerleşti. Kılıçdaroğlu, 6 Ekim 2026’daki CHP TBMM Grup Toplantısı’nda anayasa görüşmelerinden önce siyasette etik kuralları düzenleyen yasanın çıkarılması gerektiğini söyledi. Erdoğan ise 1 Ekim’de TBMM’nin yeni yasama yılı açılışında yeni, demokratik, katılımcı, özgürlükçü ve sivil anayasa çağrısını yinelemişti.

Kılıçdaroğlu, Erdoğan’ın Meclis açılışındaki mesajına karşılık, önce siyasetin temizlenmesini sağlayacak düzenlemelerin yapılması gerektiğini savundu. CHP lideri, Siyasi Ahlak Kanunu konusunda Meclis’te ortak irade oluşması ve düzenlemenin oy birliğiyle kabul edilmesi hâlinde anayasa görüşmelerine oturabileceklerini belirtti. Altılı Masa döneminde de mevcut anayasanın değiştirilmesi gerektiğini tartıştıklarını hatırlatan Kılıçdaroğlu, anayasa değişikliğinin tek başına yolsuzluğu önlemeye yetmeyeceği görüşünü dile getirdi.

Siyasi Ahlak Kanunu anayasa görüşmelerinin önüne kondu

Kılıçdaroğlu’nun çıkışı, Erdoğan’ın 1 Ekim’de TBMM Genel Kurulu’nda yaptığı konuşmanın ardından geldi. Cumhurbaşkanı Erdoğan, yeni anayasa konusunun Türk siyasetinin önünde durduğunu belirterek Türkiye’nin yeni, demokratik, katılımcı, özgürlükçü ve sivil anayasa yapma şartlarının olgunlaştığını söyledi. Erdoğan, Meclis’teki siyasi çeşitliliğin anayasa çalışmaları için uygun bir zemin oluşturabileceğini savundu ve siyasi partilere harekete geçme çağrısı yaptı.

Erdoğan’ın TBMM konuşmasında yeni anayasa çağrısı yalnız genel bir temenni olarak kalmadı. Cumhurbaşkanı, yürürlükteki Anayasa’nın ilk dört maddesine ilişkin tutumlarının belli olduğunu belirterek yeni yasama yılının bir “anayasa yılı” olmasını istedi. Bu yaklaşım, anayasa meselesinin 28’inci Dönem 5’inci Yasama Yılı içinde siyasi partiler arasında yeniden müzakere edilmek istendiğini ortaya koydu.

Şehrin Haberi’nde 1 Ekim’de yayımlanan İYİ Parti’nin Erdoğan kararıyla ilgili haberde de yeni yasama yılıyla birlikte anayasa tartışmalarının yeniden Meclis gündemine taşındığı aktarılmıştı. İYİ Parti Genel Başkanı Müsavat Dervişoğlu da mevcut yönetim sistemini güçlendirecek bir anayasa değişikliğine destek vermeyeceklerini açıklamıştı. Böylece yeni anayasa başlığı, Meclis’in yeni döneminde iktidar ve muhalefet partilerinin farklı koşul ve yaklaşımlarla tartıştığı temel siyasi başlıklardan biri hâline geldi.

TBMM’de Siyasi Etik Kanunu Teklifi komisyonda

Siyasi Ahlak Kanunu tartışmasının Meclis’te somut bir yasama karşılığı da bulunuyor. TBMM kayıtlarına göre 4 Ağustos 2026’da Başkanlığa sunulan 2/3795 esas numaralı Siyasi Etik Kanunu Teklifi, milletvekilleri ile Cumhurbaşkanı, Cumhurbaşkanı yardımcıları ve bakanların uyması gereken etik ilkelerin belirlenmesini amaçlıyor. Teklif ayrıca TBMM bünyesinde Siyasi Etik Kurulu kurulmasını, kurulun görev, yetki ve çalışma esaslarının düzenlenmesini öngörüyor. Düzenleme 5 Ağustos’ta Anayasa Komisyonuna sevk edildi ve TBMM kayıtlarında halen “komisyonda” görünüyor.

Teklifin ilk imza sahipleri TBMM kaydında Özgür Özel, Murat Emir, Gökhan Günaydın ve Ali Mahir Başarır olarak sıralanıyor. Bu nedenle Kılıçdaroğlu’nun 6 Ekim’de yaptığı çağrı, Meclis’e daha önce sunulmuş bir etik düzenleme başlığıyla doğrudan kesişiyor. Anayasa Komisyonunun teklifi ne zaman gündemine alacağına ilişkin TBMM’nin mevcut kayıtlarında ise henüz ilan edilmiş bir görüşme tarihi bulunmuyor.

Benzer siyasi etik düzenlemeleri geçmiş yasama dönemlerinde de Meclis gündemine geldi. Kılıçdaroğlu’nun ilk imza sahipleri arasında bulunduğu 30 Temmuz 2019 tarihli “Siyasi Ahlaksızlıkla Mücadele ve Siyasi Etik Kanunu Teklifi” de siyasi etik ilkelerinin belirlenmesini ve TBMM bünyesinde bir kurul oluşturulmasını öngörüyordu. Söz konusu teklif, ilgili yasama döneminin sona ermesiyle hükümsüz kaldı.

Fon krizine ilişkin dört maddelik öneri

Kılıçdaroğlu grup toplantısında fon krizine ilişkin değerlendirmelerde de bulundu. Denetim sorumluluğu bulunan bürokratların görevden alınmasını, yüksek tutarda yatırım yapıp kısa süre içinde fonlardan çıkan kişilere ilişkin bilgilerin kamuoyuna açıklanmasını, sürecin bağımsız uzmanların yer aldığı özel bir komisyon tarafından incelenmesini ve soruşturmanın örgütlü suç boyutunun değerlendirilmesini istedi. Bu ifadeler Kılıçdaroğlu’nun siyasi değerlendirme ve talepleri niteliğinde olup suç isnadı yönünden kesinleşmiş yargı kararı anlamına gelmiyor.

CHP liderinin açıklamasıyla yeni anayasa tartışmasına açık bir ön koşul eklendi. İktidar kanadı yeni ve sivil anayasa için siyasi mutabakat çağrısını sürdürürken Kılıçdaroğlu, Siyasi Ahlak Kanunu çıkarılmadan anayasa masasına oturulmaması gerektiğini savunuyor. Bundan sonraki süreçte iktidarın bu çağrıya vereceği yanıt ve komisyondaki siyasi etik teklifinin gündeme alınıp alınmayacağı, tartışmanın siyasi söylemden somut yasama sürecine geçip geçmeyeceğini gösterecek.

Haber: Muhammet BAYRAKTAR