Son 10 günlük süreçte altın piyasası, hem küresel gelişmeler hem de yerel dinamiklerin etkisiyle belirgin bir düşüş trendine girmiştir. Bu dönemde ons altın yaklaşık 2050 dolar seviyelerinden 1970–1980 dolar bandına gerileyerek %3–4 civarında değer kaybı yaşamıştır. Benzer şekilde Türkiye’de gram altın da kur etkisine rağmen yaklaşık 2150 TL seviyelerinden 2050 TL civarına doğru geri çekilmiştir.
Bu düşüşün en dikkat çekici yönü, küresel ölçekte savaş ve jeopolitik risklerin halen devam ediyor olmasına rağmen altının yükselmek yerine gerilemesidir. Normal şartlarda savaş ortamı altın fiyatlarını yukarı taşır çünkü yatırımcılar güvenli limanlara yönelir. Ancak son 10 gün içinde piyasa, bu riskleri zaten fiyatlamış durumdadır. Yeni ve beklenmedik bir çatışma artışı yaşanmadığı için, jeopolitik riskler fiyatı yukarı itecek yeni bir katalizör oluşturamamıştır.
Buna karşılık, asıl belirleyici olan makroekonomik gelişmeler olmuştur. ABD’den gelen güçlü veriler, özellikle istihdam ve büyüme tarafında ekonominin halen dirençli olduğunu göstermiştir. Bu durum, Fed’in faiz indirimlerini erteleyebileceği beklentisini güçlendirmiştir. Piyasalarda oluşan bu algı, altın üzerinde ciddi bir baskı yaratmıştır.
Aynı dönemde ABD 10 yıllık tahvil faizleri %4 seviyesine doğru yükselirken, bu durum yatırımcıların altın yerine faiz getirisi sunan varlıklara yönelmesine neden olmuştur. Altın, faiz getirisi olmayan bir enstrüman olduğu için bu tür ortamlarda cazibesini kaybeder. Son 10 günlük düşüşün ana motorlarından biri bu faiz hareketi olmuştur.
Dolar endeksi de bu süreçte güç kazanarak altın üzerinde ek baskı yaratmıştır. Doların yükselmesi, ons altının küresel yatırımcılar için daha pahalı hale gelmesine neden olur. Nitekim son günlerde dolar endeksinin yukarı yönlü hareketiyle birlikte ons altında düşüş hız kazanmıştır.
Türkiye özelinde gram altının düşüşü ise ons altına kıyasla daha sınırlı kalmıştır. Bunun nedeni döviz kurunun (USD/TRY) görece yüksek seviyesini korumasıdır. Yani ons altın düşerken, kur etkisi gram altındaki kaybı bir miktar dengelemiştir. Bu nedenle ons altında %4’e yaklaşan düşüş, gram altında daha sınırlı hissedilmiştir.
Teknik açıdan bakıldığında ise kritik bir gelişme öne çıkmaktadır: Ons altının 2000 dolar psikolojik seviyesinin altına sarkması, piyasada satışları hızlandıran önemli bir kırılım olmuştur. Bu seviyenin kaybedilmesiyle birlikte kısa vadeli yatırımcıların stop-loss emirleri devreye girmiş ve düşüş ivme kazanmıştır.
Özetle son 10 günlük süreçte altın fiyatlarını şekillendiren temel dinamikler şunlar olmuştur:
•Savaş ve jeopolitik riskler: Devam etti ancak yeni bir şok yaratmadığı için etkisi sınırlı kaldı
•Faiz beklentileri: Düşüşün ana nedeni oldu
•Tahvil getirileri: Alternatif getiri sunarak altını baskıladı
•Doların güçlenmesi: Fiyat düşüşünü hızlandırdı
•Kur etkisi (Türkiye): Gram altındaki düşüşü sınırladı
Bu tablo bize şunu gösteriyor: Kısa vadede altın fiyatları, jeopolitik risklerden çok faiz ve dolar eksenli makro dinamiklere duyarlı hareket ediyor. Önümüzdeki günlerde ise yönü belirleyecek ana unsur, Fed’in vereceği sinyaller ve ABD verileri olmaya devam edecek.
Hazırlayan : Hediye YAKARYILDIRIM
TEDB Büyükçekmece İlçe Başkanı